‘Het begint met luisteren naar de plek’

Ontwerpers Jasper Nijveldt en Femke Peters

Ontwerpers Jasper Nijveldt en Femke Peters van ontwerpbureau Karres en Brands

Hoe bouw je een woonwijk in een bos waar veel mensen om geven? Wat zijn de mogelijkheden? En hoe ziet dat er dan ongeveer uit? Met deze vragen zijn stedenbouwkundige Jasper Nijveldt en landschapsarchitect Femke Peters van ontwerpbureau Karres en Brands aan de slag gegaan. Tijdens de informatiemarkt op dinsdag 12 juli tonen zij de eerste varianten van natuurinclusief wonen in het bos.

Eerst de plek leren kennen

Al 25 jaar ontwerpt het Hilversumse ontwerpbureau Karres en Brands woonwijken, parken en tuinen. Ook internationaal werkt het bureau aan projecten met faam. Sinds een paar maanden werken Jasper en Femke aan een visie voor de nieuwe woonwijk Pampushout. ‘De natuur hier vraagt om een andere manier van bouwen dan traditioneel. Dat begint met de plek eerst goed leren kennen. Door te luisteren naar de natuur én naar wat de mensen belangrijk vinden op deze plek.’

Natuur als basis van het ontwerp

De uitdaging is hoe je hier woningen kunt bouwen en tegelijk het bos en de ecologie kan versterken, legt Jasper uit. ‘Daarvoor beginnen we bij de natuur zelf, dat is de basis van het ontwerp. Vanuit het landschap kijken we naar de mogelijkheden van het gebied. Hoe staat het bos erbij? Hoe kunnen we het bos verbeteren? Hoe zorgen we voor een robuuste groenstructuur als drager van de nieuwe wijk? We bouwen dus niet alleen woningen bij waar heel veel vraag naar is. Dit is ook een kans om een unieke woonplek te maken die we nog niet kennen in de stad. Een plek waar mensen midden in de natuur wonen en leven. En waar ook dieren zich thuis voelen.’

Mensen bij elkaar brengen

Een volgende stap is kijken hoe mensen het gebied nu gebruiken, vervolgt Femke. ‘Welke routes nemen mensen nu door het bos? En aan welke plekken hechten zij waarde?’ Jasper: ‘Daarna kijken we pas waar ruimte is voor woningen. Hoe de paden lopen. En hoe je mensen bij elkaar kan brengen zodat betrokken gemeenschappen en buurten ontstaan. Het bos wordt de gezamenlijke tuin. Belangrijk is ook hoe we met de auto en het parkeren omgaan. Autoluwe of autovrije gebieden, parkeren op afstand en geclusterd. Ook daar denken we over na.’

Bouwen met de natuur

Ook de woningen worden zo natuurinclusief mogelijk gebouwd. Voor Jasper en Femke betekent dat rekening houden met het ecosysteem van bodem, water en groen. ‘Bijvoorbeeld geen betonnen heipalen in de bodem slaan maar op platen bouwen boven op het landschap, om de bodem te sparen. Bouwen met hout en recyclebare materialen. Zelf energie opwekken en water zuiveren. Maar ook door natuurlijke erfafscheidingen met besdragende struiken te gebruiken, want dat is weer aantrekkelijk voor dieren en dus goed voor de biodiversiteit. Dat is voor ons de essentie van natuurinclusief bouwen. Rekening houden met het ecosysteem waar we allemaal deel van uitmaken.’