Skip to content

Zomeratelierweek

Terugkoppeling Zomeratelierweek Toekomst Beheer

Almere ziet in de komende decennia forse opgaven op zich af komen. Een visie op het toekomstig beheer van de stad wordt hierdoor steeds belangrijker. Een visie die zich vertaalt in speerpunten voor het beheer voor de komende coalitieperiode.

We willen bij het opstellen van de visie gebruikmaken van de kennis die er is. Daarom hebben we rondom vijf 'grote' thema's (stedelijk metabolisme, de levenscyclus van kapitaalgoederen en het toepassen van nieuwe technologieën tot de bijdrage die het beheer kan leveren aan de sociale en economische agenda en de veranderende rol van de overheid) een zomeratelierweek georganiseerd. Deze week stond in het teken van het ophalen van inspiratie. We keken naar buiten om te zien wat er allemaal speelt, lieten ons inspireren door (externe) sprekers en gingen met elkaar in gesprek om te zien wat dit mogelijk voor ons werk betekent. We kunnen terugkijken op een succesvol zomeratelier over de toekomst van het beheer, met goede sprekers, goede discussies en niet onbelangrijk een goede opkomst. Er is wat ons betreft een schat aan informatie uitgekomen.

Op 28 september hebben we de uitkomsten van de zomeratelierweek gedeeld.

Met een klik op de titel kunt u de uitkomsten ook bekijken. 

Zomeratelierweek Toekomst Beheer dag 3

Terugblik maandag 17 juli

Gisteren hebben we het gehad over de stofwisseling van de stad en over de veranderende rol van de overheid. De sprekers van deze dag waren Dirk Sijmons (H+N+S Landschapsarchitecten) en Ference van Damme (Provincie Overijssel).

Dirk Sijmons wees ons op het feit dat een gezonde stofwisseling van de stad direct verbonden is met het zijn van een leefbare stad. Het gaat over hoe een stad omgaat met de (grond)stoffen die een stad inkomen en welke reststromen we de stad weer uit laten gaan. Onze omgang met deze stromen is niet alleen bepalend voor de leefbaarheid van de stad maar gaat ook over de aanpak van milieuproblemen. Dit gaat bijvoorbeeld over water (waterberging, afvalwater, schoon drinkwater), lucht (fijnstof, smog) en afval (recycling, minimaliseren afvalstromen).

Ference van Damme nam ons mee op zijn reis als ambtenaar bij de provincie Overijssel. Sinds zijn aanstelling in 2009 houdt hij zich bezig met het vinden van nieuwe manieren om ‘burgers’ te betrekken. Helaas gaat dit nog vaak fout.  In duidelijke woorden liet hij zien dat de samenleving veel meer dan vroeger bestaat uit verschillende groepen die op verschillende manieren aangesproken moeten worden. Goed om te weten dat wij in Almere hier ook aan werken met de burgerschapsstijlen.

Workshop metabolisme

Henk Meijer gaf een overzicht van de stand van zaken van onze metabolisme-processen. Eigenlijk doen we al best wel veel: het Almere 2.0-programma Energy on Upcycling, Upcycle City, Stad zonder Afval, Energie Werkt, Gunter Pauli, enzovoorts.

Maar, wat is de volgende stap. Hoe maken we de circulaire / blauwe economie echt tot mainstream? De lezing van Dirk Sijmons en de discussie in de workshop leverde flink wat principiële overwegingen op:

  • Het eigenaarschap met betrekking tot de grondstoffenketens is nu onduidelijk. De gemeente is met haar enorme areaal aan openbare ruimte en vastgoed een grote consument en producent aan grondstoffen. Ook is er een groot maatschappelijk belang. Dit betekent dat de gemeente de regie zou moet nemen in de circulaire economie. Willen we dat en wat betekent dat?
  • Hoe kan het toekomstgericht denken in en werken aan stromen mainstream worden binnen ons werk? Het onderwerp hangt er nu wat bij binnen de organisatie. Zo is er bijvoorbeeld geen mobiliteitsvisie of grondstoffenvisie.
  • Het centraal stellen van stromen kost de stad eerste instantie geld. Transities kunnen niet binnen de huidige afvalstoffenheffing of grondexploitaties. Willen we stappen maken dan kan dit in initieel gevolgen hebben voor bijvoorbeeld de grondprijs of de algemene middelen.
  • Kies! Maak circulariteit (of metabolisme) tot een van de (weinige) gemeentelijke speerpunten. Breng voor de diverse stromen de kansrijkheid en de rol van de gemeente in beeld en daarmee de (directe) beïnvloedbaarheid.
  • Het groenblauwe raamwerk van Almere biedt heel veel kansen voor groene productie. Dit bleek ook uit de voorstellen van Gunter Pauli. Het betekent wel dat de huidige adaptieve strategie uit Kleur Aan Groen moet worden losgelaten en vervangen door een actieve aanpak waarin (groene) productiviteit centraal staat.
  • Het productief maken van stromen vraagt om planmatigheid en grootschaligheid. Hoe verhoudt dit zich tot de huidige trend van organische kleinschalige ontwikkelingen?

 
Workshop veranderende rol overheid

In workshops hebben we in 3 groepen nagedacht over de belangrijkste thema’s die in een visie op beheer zouden moeten worden uitgewerkt. Drie onderwerpen sprongen er uit:

  • Kijk goed wie je doelgroep is en pas je communicatie er op aan. De burgerschapsstijlen lijkt een goed instrument te zijn.
  • Bepaal vooraf bij een vraagstuk hoeveel invloed je als gemeente wil en hoeveel je ruimte je 'dus' geeft aan de stad. Hou hier ook aan vast. De participatieladder lijkt een goed instrument te zijn.
  • Voor de ateliermeesters van de  visie Toekomst Beheer stemde de presentatie tot nadenken hoe zij nog beter dan nu hun omgeving zouden kunnen betrekken.

Zomeratelierweek: Toekomst van Beheer – dag 2

Terugblik vrijdag 14 juli

Afgelopen vrijdag hebben we het gehad over hoe beheer kan bijdragen aan de sociale en economische opgaven van onze stad. De sprekers van deze dag, Martijn Rengelink (directeur DSD), Saskia de Man (strategisch adviseur Maatschappelijk Domein, gemeente Zaanstad) en Willem Totté (netwerker openbare ruimte, Gemeente Zaanstad), schetsten de uitdagingen waar we mee te maken hebben.

Martijn Rengelink stond stil bij het feit dat het DNA van onze stad gekenmerkt wordt door bouwen maar dat we ons moeten realiseren dat we een stad van mensen zijn. De vraag die daarom meer centraal zou moeten staan is: wat hebben onze inwoners nodig? Een visie op de stad vanuit sociaal-maatschappelijk perspectief ontbreekt nog terwijl deze zeer bruikbaar is.

Saskia de Man en Willem Totté spraken over hun ervaringen wat betreft de samenwerking tussen domeinen in de gemeente Zaanstad. Hierin werd benadrukt dat de openbare ruimte betekenis krijgt door het gebruik en de beleving ervan. De openbare ruimte is hiermee per definitie een sociale ruimte. De gemeente Zaanstad probeert daarom bij zowel de vormgeving als het beheer en onderhoud zoveel mogelijk gebruikers te betrekken.

Workshop

In workshops hebben we in 4 groepen nagedacht over de belangrijkste thema’s die in een visie op beheer zouden moeten worden uitgewerkt. De lezingen van vandaag leverden een flinke hoeveelheid gespreksonderwerpen op. Het past in ons beeld dat er ontzettend veel raakvlakken zijn tussen beheer en het sociale domein. En dat we daar nog lang niet over uitgedacht zijn, is voor ons een feit. Een greep uit de onderwerpen die de revue passeren:

  • Een visie beheer vereist eigenlijk gemeenschappelijke doelstellingen voor de stad. En dan niet 100, maar 3 of 4, die door de stad en de organisatie herkent en omarmd worden.
  • Gezondheid zou zo’n doelstelling kunnen zijn
  • Stadsbeheer als leer-werkmotor voor de stad
  • Hoe voeren we het gesprek met de stad? Wat is aanleiding, wie agendeert? Hoe komen we af van naast elkaar bestaande keukentafelgesprekken, pilotbijeenkomsten, inspraakavonden, gebiedsavonden, etc. etc.
  • Openbare ruimte is sociale ruimte en dat leidt tot een andere dan technische blik op die ruimte
  • Ogen en oren in de wijk zijn vaak beheerders
  • …context en doelgroepen….kennis uit de stad….delen van initiatieven…geluk….talentontwikkeling….

Volg ons via Twitter

Zomeratelierweek: Toekomst van Beheer – dag 1

Terugblik donderdag 13 juli

Vandaag vond de officiële opening plaats door directeur Stadsbeheer Jaap Meindersma  met het doorknippen van een afzetlint. Vervolgens spraken Martin van der Zwan en Sander Lubberhuizen over het thema van de dag: de levenscyclus van kapitaalgoederen.  

Martin van der Zwan is directeur van Plan Terra, een adviesbureau op het gebied van het beheer van de openbare ruimte. Hij deelde met ons drie vragen die je zou moeten stellen als het gaat over ons werk in de stad: waartoe doen we het, hoe doen we dit, en wat doen we dan op straat? Daarbij moeten we ons ook realiseren dat beheer meer is dan alleen het in stand houden van wat er al is.

Sander Lubberhuizen werkt bij de gemeente Apeldoorn en houdt zich bezig met duurzaam en circulair aanbesteden.  Hij liet ons zien hoe wij hier handen en voeten aan kunnen geven bijvoorbeeld door eigenaarschap anders vorm te geven. We zouden bijvoorbeeld niet langer alleen producten moeten kopen maar ons juist ook richten op het afnemen van diensten (bv. licht i.p.v. lantaarnpalen).

Workshops

In de aansluitende workshops hebben we in 3 groepen nagedacht over de belangrijkste thema’s die in een visie op beheer zouden moeten worden uitgewerkt. Op basis van de lezingen van Martin van der Zwan en Sander Lubberhuizen zijn uit die workshops onder meer de volgende onderwerpen benoemd:

  • De noodzaak om te werken vanuit een gedeelde visie op de openbare ruimte van Almere; een visie waarin heldere keuzes worden gemaakt over wat voor Almere wezenlijk is (identiteit, uitstraling, sociaal welzijn, selectie van vraagstukken)
  • De noodzaak om samenhang aan te brengen in de programma’s en investeringen van verschillende stakeholders in de stad (zowel binnen de gemeentelijke organisatie als erbuiten)
  • De wens om structureel te werken aan het sluiten van ketens, met name ten aanzien van grondstoffen. Op dit vlak moeten nieuwe mechanisme worden georganiseerd en de overheid speelt hierin een belangrijke rol (a la de vroegere klassieke nutsbedrijven)
  • Hoe zetten we verwachtingen, beleving, gebruikswaarde om naar beheer. Wat weten we wel en niet, waar meten we ons succes aan af, etc.

 Voor een sfeerimpressie van vandaag klikt u hier.

Twitter  

Zomeratelierweek: Stadsbeheer van de toekomst, denkt u mee?

Het beheer van de stad wordt steeds belangrijker. We bezitten in Almere voor een enorm bedrag aan kapitaalgoederen (zoals wegen, viaducten, rioleringen) die we beheren. Een groot deel van deze kapitaalgoederen moet in de komende decennia vervangen worden. Iedere vervanging is daarbij een kans voor vernieuwing. En dat is nodig om concrete antwoorden te vinden op het vraagstuk van stedelijke transitie. Dit is een veelzijdig vraagstuk waar ontwikkeling, beheer en het sociaal domein elkaar tegenkomen: hoe gaan we om met de toenemende druk op de openbare ruimte nu er steeds meer mensen in steden wonen, werken en recreëren?  Hoe gaan we om met klimaatverandering, energietransitie en  hergebruik van grondstoffen? Welke impact hebben nieuwe technologieën op de stad? Hoe houden we de stad gezond? En hoe gebruiken we de kracht van de samenleving bij het vinden van oplossingen?

Visie op beheer
Een visie op het toekomstig beheer van de stad wordt door deze ontwikkelingen steeds belangrijker. We willen proactief op de vraagstukken inspelen en het ons niet allemaal laten overkomen. Daarom gaan we een visie op het beheer van Almere opstellen met een aantal speerpunten voor de komende collegeperiode.

Zomeratelierweek
In de zomeratelierweek van donderdag 13 tot en met woensdag 19 juli laten we ons inspireren door (externe) sprekers en gaan we in gesprek met elkaar om te zien wat de trends en ontwikkelingen voor ons dagelijks werk betekenen. We gaan met elkaar in gesprek over vijf thema’s die de agenda van het beheer zullen bepalen: 

  1. De levenscyclus van kapitaalgoederen
  2. Bijdrage aan de sociale en economische ontwikkeling
  3. Stedelijke metabolisme (ontwikkelen Upcycle City)
  4. Toepassen van nieuwe technologieën
  5. De (veranderende) rol van de overheid

Volg @ToekomstBeheer op Twitter voor nieuws en updates!

Wat vindt u van onze website?