Jaarverslag welstand en erfgoed B&W 2020

In 2020 heeft de afdeling Vergunningen, Toezicht en Handhaving (VTH) voor 158 dossiers een of meerdere adviesvragen bij de  welstandscommissie gedaan, met als resultaat 227 behandelingen. Veruit de meeste aanvragen komen van het team Wabo Vergunningen en Toezicht (WVR).

Wabo vergunningen

Het team Wabo Vergunningen en Toezicht (WVR) is namens het college van burgemeester en wethouders verantwoordelijk voor de toetsing van bouwplannen aan de welstandscriteria die zijn vastgelegd in de Welstandsnota. Vergunningen krijgt daarvoor advies van de welstandscommissie. Dit hoofdstuk gaat in op de welstandstoetsing en laat zien hoe er is omgegaan met de adviezen van de welstandscommissie.

Werkwijze

Het team WABO Vergunningen & Toezicht (WVR) van de afdeling Vergunningen, Toezicht & Handhaving (VTH) behandelt de aanvragen voor Omgevingsvergunning (WABO). Het toetst de aanvragen aan redelijke eisen van welstand, die vastliggen in de Welstandsnota. De welstandcommissie adviseert aan het team Vergunningen of aanvragen voldoen aan de welstandscriteria. De toetsing in 2020 was gebaseerd op de Welstandnota 2018 en op de in februari 2020 herziene versie van deze nota. In de laatste herziening gelden er voor de Regenboogbuurt weer welstandscriteria.

Het team WVR stelt vast of de door de commissie uitgebrachte adviezen op de juiste wijze tot stand zijn gekomen en beoordeelt inhoudelijk of deze op de juiste welstandscriteria zijn gebaseerd ofwel een juiste interpretatie aan de criteria is gegeven. In de regel neemt het team WVR namens het college van burgemeester en wethouders de welstandsadviezen over.

De aanvragen

Het team WVR heeft in 2020 over 151 aanvragen omgevingsvergunning advies gevraagd aan de welstandscommissie. Deze bouwplannen zijn in totaal 219 keer door de welstandscommissie behandeld. De adviesvragen hadden allemaal betrekking op aanvragen voor een omgevingsvergunning. Van die behandelingen is in 45 gevallen het advies aangehouden, 139 keer een positief advies afgegeven en 35 keer geconcludeerd dat het bouwplan niet voldeed aan redelijke eisen van welstand. Meestal zijn de bouwplannen naar aanleiding daarvan aangepast, waarna het plan aan de welstandscriteria voldeed. Over acht van deze aanvragen omgevingsvergunning heeft de welstandscommissie bij de laatste behandeling in 2020 geconcludeerd dat ze in strijd waren met redelijke eisen van welstand.

Aanvragen omgevingsvergunning met afwijzend welstandsadvies bij laatste behandeling 2020

Status op 31 mei 2021aantal
Aanvraag in behandeling: ambtshalve geconcludeerd dat bouwplan is aangepast1
Vergunning verleend: aangepast bouwplan is in 2021 positief beoordeeld2
Vergunning verleend: bouwwerken bleken bij nader inzien welstandsvrij2
Vergunning verleend: afgeweken van afwijzend advies welstandscommissie1
Aanvraag ingetrokken2
totaal8

De uitkomst

Van deze aanvragen is bij een dossier de reclame, waar het advies betrekking op had, uit de aanvraag gehaald. Het ging hierbij om de bouw van een logistiek bedrijfsverzamelgebouw met in een grote reclame op het dak. Die reclame is ingetrokken.

In twee situaties waarbij de commissie in 2020 een negatief advies had gegeven, is in 2021 een aangepast bouwplan alsnog positief beoordeeld.

Een in twee aanvragen opgedeeld project voor woningen in Oosterwold was in eerste instantie vanwege de ligging langs de A27 als welstandsplichtig aangemerkt. Dit was echter bij de uitgifte niet aan de ontwikkelaar van het project meegegeven. Omdat ook binnen de gemeente discussie ontstond, is overeenkomstig de bepaling onderaan op blz. 13 van de welstandsnota, stedenbouwkundig advies ingewonnen of dit project aan de welstandscriteria voor ‘langs de hoofdinfrastructuur’ moest worden getoetst. Het advies was daarover duidelijk: “het project is welstandsvrij. Het ligt op een zodanige afstand van de A27 dat het nauwelijks zichtbaar is.”

Bij een aanvraag is afgeweken van het welstandsvereiste zelf. Daarbij ging het om te plaatsen aanduiding borden voor cameratoezicht en surveillance bij de toegang van twee bedrijventerreinen. Het bedrijventerrein kan alleen verzekerd worden indien er aankondigingsborden geplaatst zijn.

De resterende twee aanvragen zijn naar aanleiding van het negatieve advies ingetrokken.

Handhaving

Het team handhaving van de afdeling VTH levert een bijdrage aan het beheren van de bestaande stad en richt zich daarbij onder andere op het handhaven van bouwregelgeving.

Bouwen zonder vergunning is een overtreding. Bij het handhavend optreden tegen overtredingen vindt legalisatieonderzoek plaats. In het geval van een vergunningsplichtige aanvraag in een welstandsplichtig gebied wordt om advies van de commissie welstand en erfgoed gevraagd. Deze toets schept duidelijkheid over de vraag of het bouwwerk voldoet aan de welstandscriteria als er later een aanvraag voor een omgevingsvergunning wordt ingediend.

Daarnaast treden we soms op in situaties waarbij een (vergunningsvrij) bouwwerk in ernstige mate in strijd is met redelijke eisen van welstand. Het welstandsbeleid is daarover duidelijk: ‘... een buitensporigheid in het uiterlijk (van een bouwwerk) die ook voor niet-deskundigen evident is’. Een welstandsadvies is daarom niet verplicht. Om Handhaving ondersteuning te geven wordt in deze situaties echter meestal een advies van de welstandcommissie gevraagd.

In 2020 heeft het team handhaving over 7 dossiers advies aan de commissie welstand en erfgoed gevraagd. In alle gevallen was dat naar aanleiding van een klacht uit de buurt, met het verzoek aan de gemeente om handhavend op te treden.

In vier gevallen was er gebouwd zonder dat daarvoor vergunning was verstrekt. Het ging hierbij om een te hoge schutting voor de voorgevel, een airco unit aan de voorgevel, een op een dakterras gerealiseerde schuur en in de bestemming ‘tuin’ gerealiseerd tuinhuisje en schutting. Bij de eerste twee zaken is een voornemen last onder dwangsom naar de overtreder verzonden. Naar aanleiding daarvan zijn de objecten verwijderd. Voor de op het dakterras gerealiseerde schuur is een last onder dwangsom verzonden. De termijn om de overtreding weg te nemen loopt ten tijde van het schrijven van dit verslag nog.

Voor het tuinhuisje en schutting is nog geen actie ondernomen. Legalisering is niet mogelijk omdat binnen de bestemming tuin voor deze bouwwerken een maximumhoogte van 1 meter geldt. Afwijken van het bestemmingsplan wordt de afdeling Stedelijk Beleid niet wenselijk geacht. Daarnaast zijn er binnen hetzelfde bouwblok meerdere vergelijkbare situaties geconstateerd. Er moet nog besloten worden of alleen de betreffende situatie of het gehele bouwblok zal worden aangepakt. In dat laatste geval zal ook weer opnieuw advies aan de commissie welstand en erfgoed worden gevraagd.

In drie situaties was er sprake van een mogelijk exces. Daarbij ging het om een wit geschilderde achtergevel, een met bamboe dichtgezette reling en een blauw geschilderd tuinhuisje. Alleen bij de dichtgezette reling was de commissie welstand en erfgoed van mening dat er sprake was van een exces en het bouwwerk dus in ernstige mate in strijd was met redelijke eisen van welstand. In lijn met het advies van de commissie, is naar de eigenaren een last onder dwangsom gestuurd. De bamboe afscheiding is naar aanleiding daarvan verwijderd. In de andere beschreven situaties waren geen excessen en is daarom niet handhavend opgetreden.